6. Penningmeester

Algemene regelgeving

De Penningmeester, gekozen door de Hoofdmannen/Hoofdvrouwen onder de gildeleden of buiten elke gilde om, wordt benoemd voor een termijn van vijf jaar of minder. De gewone verkiezing gebeurt, na de openstelling, in de voorjaarsvergadering in het vierde jaar na het Landjuweel. Behalve bij nieuwe verkiezingen kan, bij gebrek aan kandidaten, de functie voor de aftredende Penningmeester verlengd worden met een nieuwe termijn van vijf jaar na goedkeuring door de Raad der Hoofdmannen/Hoofdvrouwen. Zijn/haar kandidatuur wordt voorgedragen door de Wet of een Opperdeken. Mogelijke kandidaten kunnen zich bij hen aanmelden. Zij moeten de beginselen van de moderne boekhouding beheersen. De Wet kan hiervoor een profiel opstellen.

De Penningmeester is gelast met het bewaren van de gelden, het inschrijven van de ontvangsten en uitgaven, het uitvoeren van al de financiële verrichtingen, het innen van de bijdragen en toelagen, de verkoop en het verzenden van het tijdschrift „ De Knaap „, het opmaken van de begroting en het jaarlijks financieel verslag. Hij/zij zal de HGK mede vertegenwoordigen bij de Volkskunde Vlaanderen V.Z.W., de Hoge Gilderaad van Brabant, de Noord Brabantse Federatie van Schuttersgilden en de Culturele Commissie van het aloude Hertogdom Brabant.

De Penningmeester zal op vraag van de Wet de bescheiden van ontvangsten en uitgaven voorleggen. In de Wetsvergadering voor iedere statutaire algemene vergadering legt hij/zij de boekhouding met de verantwoordingsstukken aan de Wet voor. De commissarissen tekenen het boek van ontvangsten en uitgaven voor juist bevonden.

In de statutaire algemene najaarsvergadering van de Raad der Hoofdmannen en -vrouwen brengt de Pen- ningmeester verslag uit over de opgemaakte begroting voor het volgend jaar, te ondertekenen door twee commissarissen, na goedkeuring door de Raad der Hoofdmannen en -vrouwen.

In de statutaire algemene voorjaarszitting van de Raad der Hoofdmannen en -vrouwen legt de Penningmeester, het door de commissarissen nagezien financieel verslag voor van het afgelopen jaar. Dit verslag wordt door twee Commissarissen voor kwijting ondertekend, na goedkeuring door de Raad der Hoofdmannen en -vrouwen. Hierdoor wordt de Penningmeester ontlasting verleend over het geldelijk beheer van het afgelopen jaar. Vóór de statutaire algemene vergaderingen zal de Penningmeester of de begroting, of het financieel verslag voorleggen aan de Wet, voor nazicht en eventuele bijsturing.

Bij ontslag, overlijden of ontzetting wordt zijn/haar taak voorlopig door een door de Wet aangeduid lid van de Wet waargenomen.

De Penningmeester ontvangt de sluier als bewijs van zijn/haar waardigheid bij zijn/haar aanstelling. Deze sluier moet, samen met de boekhouding, de gelden en de verantwoordingsstukken, bij ontslag, overlijden of ontzetting, aan de Wet worden overgedragen.

Historische schets

De financiële toestand van een gilde werd vroeger beheerd door een deken die elk jaar vervangen werd door een tweede deken. Dit systeem kon moeilijk toegepast worden door de Hoge Gildenraad der Kempen waar drie dekens werden verkozen. De eerste of dienende deken was verantwoordelijk voor de inkomsten en uitgaven. Na drie jaar moest hij de plaats ruimen voor de tweede deken, deze na drie jaar voor de derde deken. De afwisseling van de financiële wacht hield stand tot 1978 toen elk der wapens zijn opperdeken kreeg.

Het afwisselen van penningmeester bleek niet meer de juiste manier om de aangroeiende boekhouding te verzorgen. De Raad der Hoofdmannen besloot op 11 maart 1978 een permanente penningmeester aan te stellen. Karel Van Gool, toenmalig hoofdman van de Sint-Sebastiaansgilde uit Merksplas, werd met algemene stemmen verkozen. Van 1978 tot 19 februari 1995 waakte hij met een uiterste nauwlettendheid over het geldelijk beheer van de Hoge Gildenraad der Kempen. Hij rustte niet voordat alles op de centiem klopte!

De hoofdman van de Sint-Sebastiaansgilde van Vlimmeren, Jan Oostvogels volgde hem op laatstgenoemde datum op. Als boekhouder kende hij de finesses van het vak en kon steeds een kloppende jaarrekening voorleggen. Tijdens de najaarszitting van 1 december 1997 diende hij zijn ontslag in. Zijn plaats werd op 30 november 1997 ingenomen door Frans Van Hasselt, hoofdman van de Sint-Jorisgilde uit Loenhout. Tot op heden verzorgt Frans, tot ieders voldoening, de steeds ingewikkeldere boekhouding van de Hoge Gildenraad der Kempen.

Erelijst van Penningmeesters

  • Karel Van Gool, Merksplas (1978-1995)
  • Jan Oostvogels, Vlimmeren (1995-1997)
  • Frans Van Hasselt, Loenhout (1997-...)